Thế giới

Nga: Tuyên bố của Iran không đáng tin

Cập nhật lúc 05-02-2010 10:01:28 (GMT+1)

 

Chừng nào Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) chưa thông báo chính thức về việc Tehran sẵn sàng đưa uranium làm giàu cấp thấp của mình ra nước ngoài để làm giàu thêm thì chưa thể tin được vào tuyên bố bằng lời từ phía Tehran, các chuyên gia Nga cho hay.


Hôm 03/2, giới truyền thông phương Tây dẫn nguồn tin từ kênh truyền hình Iran cho biết, Tổng thống Iran Mahmud Ahmadinejad tuyên bố rằng, Iran sẵn sàng đưa uranium làm giàu cấp thấp ra nước ngoài. Tuy nhiên, sau lời phát biểu của Tổng thống, hiện vẫn chưa có bất kì bình luận chính thức nào từ phía Tehran.

Chuyên gia phân tích thuộc Viện đánh giá và phân tích chiến lược Sergei Demidenko cho rằng, tuyên bố không chính thức của Tổng thống Ahmadinejad vẫn chưa tạo ra cơ hội cho các bên thực hiện tiến trình đàm phán về giải quyết chương trình hạt nhân Iran, chưa làm cho các nước thuộc nhóm P5+1 (Nga, Pháp, Mỹ, Anh, Trung Quốc và Đức) tin vào dự định này của Iran.

"Thứ nhất, vì tuyên bố này không chính thức. Tuyên bố của Tổng thống Ahmadinejad không phải ở một hội nghị quốc tế, không phải trong cuộc gặp của các nhà ngoại giao và không phải trong cuộc gặp với các nguyên thủ quốc gia. Ông đã tuyên bố như vậy nhiều lần rồi”, ông Demidenko nói.

Ông nói thêm, “Iran đã từng đồng ý với kế hoạch do IAEA đưa ra về việc làm giàu uranium ở Nga và Pháp. Sau đó Tehran lại hủy bỏ lời tuyên bố của mình và từ chối kế hoạch trên. Iran đã có tiền lệ như vậy rồi”.

Các quốc gia phương Tây có phản ứng ngay lập tức trước tuyên bố của Iran. Bộ Ngoại giao Anh cho biết, Anh sẽ đánh giá quyết định chuyển một phần uranium của Iran sang nước thứ ba để làm giàu thêm là một tín hiệu tích cực, nếu thông tin này là chính xác.

Tuy nhiên, Bộ Ngoại giao Đức nghi ngờ về thông tin Tehran sẽ chuyển uranium sang nước thứ ba và chờ đợi xác nhận thực hư về ý định đó.

Theo các chuyên gia Nga, Iran đang thực hiện "mánh khóe ngoại giao khá mềm mỏng với các nước phương Tây" để đạt được mục đích của mình.

“Mánh khóe ngoại giao của Iran với phương Tây nói chung là có hiệu quả. Iran đã  có được khá nhiều sự nhượng bộ từ phía phương Tây nhờ vào "mánh khóe" này của mình”", ông Demidenko cho biết.

“Iran là quốc gia rất quyết tâm trong việc bảo vệ lợi ích của chính mình. Nếu nhiên liệu hạt nhân Iran làm giàu ở nước ngoài mang lại lợi ích cho họ thì Iran sẽ thực hiện. Nếu không có lợi, thì Iran sẽ kéo dài quá trình này”, ông nói thêm.

Cán bộ khoa học hàng đầu phụ trách vấn đề Iran của phân viện phương Đông học thuộc Viện hàn lâm Khoa học Nga Nina Mamedova cũng cho biết, sự thay đổi thực sự trong quyết định các vấn đề của Iran chỉ có thể nói đến sau khi Iran gửi lời tuyên bố đến cơ quan quốc tế cao nhất về việc Tehran sẵn sàng chính thức thảo luận vấn đề làm giàu uranium ở nước thứ ba.

“Dĩ nhiên, đây là sự đột phá lớn trên phương diện đàm phán, nhưng bước đột phá này chưa thể có chừng nào IAEA chưa đưa ra lời kêu gọi chính thức”, bà nói tiếp.

“Đây là quyết định chính trị của chính phủ do Tổng thống Iran đứng đầu. Nhưng quyết định chính trị này cần phải được củng cố thêm bằng các hành động cụ thể theo đúng thủ tục. Điều này hiện nay chưa có”, bà nói thêm.

Các chuyên gia Nga đồng tình với ý kiến rằng, việc thắt chặt lệnh trừng phạt Iran về chương trình hạt nhân đã khiến Tehran đưa ra lời tuyên bố sẵn sàng chuyển uranium làm giàu cấp độ thấp của Iran ra nước ngoài.

Trước đó,  Trợ lý Ngoại trưởng Mỹ Philip Crowley tuyên bố rằng, Washington tiếp tục thảo luận với thành viên các nước P5+1 về vấn đề đưa ra lệnh trừng phạt bổ sung đối với Iran. Trong phiên họp mới đây hôm 17/1 tại New York,  P5+1 đã không thông qua được quyết định về lệnh trừng phạt bổ sung, mặc dù Mỹ đã đưa ra lời đề nghị trên.

Đồng thời, Đại sứ Iran tại Moscow Seyed Mahmoud Reza Sajjadi cho rằng, Tehran đang tìm một hình thức thích hợp để thực hiện việc trao đổi uranium cấp thấp lấy uranium làm giàu mức 20% cần thiết cho lò phản ứng nghiên cứu của Iran mà không cần điều kiện tiên quyết.

Theo ông, việc trao đổi uranium cấp thấp để làm giàu thêm cũng có thể được tiến hành không phải chỉ trên lãnh thổ Iran.

Trong cuộc gặp hồi tháng 10/2009 tại Vienna với sự tham gia của Iran, Pháp, Nga và Mỹ, IAEA đã đưa ra gói đề xuất về việc làm giàu thêm uranium của Iran ở nước ngoài. Theo sáng kiến của IAEA, nguyên liệu ban đầu để cung cấp nhiên liệu hạt nhân cho Iran là 1,2 tấn uranium làm giàu cấp thấp (3,5%) do nhà máy ở Nantanz sản xuất. Số uranium này sẽ được gửi đến nước thứ 3, có thể là Thổ Nhĩ Kỳ - quốc gia có quan hệ tốt với Iran. Quyết định được đưa ra sau khi chính quyền Iran bác bỏ lời đề nghị của P5+1 trong việc tchuyển uranium đến Nga.

Theo kế hoạch, Iran cần phải gửi 900kg uranium làm giàu cấp thấp trong tổng số trữ lượng, theo nhận định là 1200kg, đến Thổ Nhĩ Kỳ. Sau đó nguyên liệu sẽ được chuyển từ Thổ Nhĩ Kỳ đến Pháp, nơi sản xuất các thanh nhiên liệu cho nhà nhà máy điện hạt nhân. Các thanh nhiên liệu lại được chuyển về Thổ Nhĩ Kỳ, sau đó được chuyển về cho Iran.

Tuy nhiên, chính quyền Iran không đồng ý với đề nghị của IAEA và đưa ra yêu cầu trao đổi uranium làm giàu cấp thấp để làm giàu thêm đến 20% ngay trên lãnh thổ Iran.

P. Thảo-Theo RIA/vitinfo

Ảnh trong bài: Nếu không ghi thêm, tất cả các ảnh trong bài này chỉ mang tính minh họa và có bản quyền như nguồn tin gốc đã đưa.

Tin liên quan

 

Booking.com
Tiêu điểm

Thảo luận

Quảng cáo