Thế giới

Doạ Nga nếu ngưng dẫn khí đốt qua Ukraine, Maidan đang hoảng?

Cập nhật lúc 29-04-2018 14:17:56 (GMT+1)
Khí Nga quyết định đóng van đường dẫn khí đốt quá cảnh Ukraine, giới chính trị Maidan đã thực sự hoảng loạn

 

Dường như Moscow đang chuẩn bị tung đòn quyết định, có thể khiến những người anh em xa nguội hẳn với chính trị Maidan, qua đó hạ gục Kiev...


Kiev cảnh báo

Chính quyền của những chính trị gia Maidan ở Ukraine đã cảnh báo Moscow rằng sẽ lãnh hàng loạt hậu quả, nếu Tập đoàn Dầu khí quốc gia Nga (Gazprom) ngừng việc cung cấp khí đốt cho Tây Âu thông qua đường dẫn ngang lãnh thổ Ukraine.

“Nếu khí đốt không được trung chuyển qua Ukraine, một cuộc xung đột toàn diện giữa Nga và Ukraine sẽ xảy ra. Giới chính trị châu Âu cần hiểu rằng, nó không chỉ hậu quả với kinh tế Ukraine, mà cả hậu quả địa chính trị toàn thế giới vì vấn đề này”.

Đó là lời ông Yuri Vitrenko, Giám đốc thương mại Tập đoàn năng lượng Naftogaz của Ukraine, trả lời trong cuộc phỏng vấn trên kênh 112 Ukraine TV ngày 27/4, về việc khí đốt Nga có thể ngừng trung chuyển qua lãnh thổ Ukraine.

Hợp đồng về vận chuyển khí đốt ký năm 2009 giữa Kiev và Moscow sẽ hết hạn vào năm 2019. Đại diện Tập đoàn Gazprom ngày 24/4 cho biết, thỏa thuận này sẽ không được gia hạn dưới bất kỳ hình thức nào.

Mặc dù tập đoàn khí đốt Nga vẫn để ngỏ khả năng tiếp tục hoạt động trung chuyển khí đốt, song họ khẳng định điều này chỉ có thể diễn ra nếu Ukraine tạo điều kiện thích hợp và lượng khi đốt trung chuyển phải giảm đi tới 4/5 khối lượng hiện tại.

Được biết, năm 2017 có hơn 93 tỷ m3 khí đốt đã được vận chuyển từ Nga sang châu Âu ngang qua lãnh thổ Ukraine, chiếm 1/2 tổng lượng khí đốt mà các nước Liên minh châu Âu (EU) mua của Gazprom - 180 tỷ m3.

Tuy nhiên, theo đề xuất của Gazprom, thì từ sau năm 2019, lượng khí đốt Nga cung cấp cho EU quá cảnh Ukraine chỉ còn bằng từ 1/9 đến 1/6 khối lượng quá cảnh hiện nay và chỉ chiếm từ 1/18 đến 1/12 lượng khí đốt Nga cung cấp cho EU.

“Giờ đây quả bóng đã nằm hoàn toàn bên phần sân của Ukraine. Chính quyền Kiev chắc chắn đã hiểu rõ sự hấp dẫn về kinh tế của một thỏa thuận như vậy”, Phó Chủ tịch Hội đồng quản trị Gazprom Aleksandr Medvedev cho biết.

Nga muốn cắt giảm khối lượng khí đốt đang trung chuyển qua Ukraine là để tập trung vào vận chuyển khí đốt qua đường ống Dòng chảy phương Bắc giữa Nga và Đức dưới lòng biển Baltic (Nord Stream-1), công suất lên 55 tỉ m3 khí đốt/năm.

Bên cạnh đó Nga đang xúc tiến dự án Dòng chày phương Bắc 2 (Nord Stream-2) và Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ, trong tương lai sẽ cung cấp khí đốt cho châu Âu qua hai đường ống này. Đặc biệt, đường ống Dòng chảy Thổ Nhĩ Kỳ đang được xây dựng.

Như vậy, khả năng đường ống dẫn khí đốt từ Nga sang Tây Âu qua ngả Ukraine sẽ bị khoá van là rất cao, bởi như lời Giám đốc điều hành Gazprom Aleksey Miller thì Nga không có ý định giúp đỡ Ukraine khôi phục nền kinh tế vào lúc này.

Giới chính trị Maidan hoảng

Theo giới phân tích, việc phải cảnh báo xung đột toàn diện Nga-Ukraine và hậu quả địa chính trị với toàn thế giới vì việc Nga ngừng trung chuyển khí đốt qua Ukriane cho thấy giới chính trị Maidan nắm quyền tại Ukraine đã thực sự hoảng loạn.

Thứ nhất, hàng năm Ukraine nhận được tới 3 tỷ USD từ phí quá cảnh khí đốt của Nga. Vì vậy, theo đề xuất của Gazprom, hàng năm kinh tế Ukraine có thể mất ít nhất 2,5 tỷ USD, tương đương 50% giá trị xuất khẩu của Ukraine sang Nga năm 2017.

Trong bối cảnh khó khăn như hiện nay, việc mất từ 2,5 tỷ USD đến 3 tỷ USD là một mất mát quá lớn với nền kinh tế Ukraine và đương nhiên chính quyền Kiev phải nổi khùng trước đề xuất của Gazprom.

Việc mất phí trung chuyển khí đốt của Nga cộng hưởng với hàng loạt lợi ích từ Nga mất đi vì "chính sách bài Nga" của chính quyền Kiev hậu Yanukovych, khiến cho kinh tế - xã hội Ukraine phải gánh chịu hậu quả quá nặng nề.

Còn nhớ, ngày 11/12/2017, trong một động thái nhằm "chiều lòng" Kiev, Moscow đã hoàn tất việc “nắn lại” tuyến đường sắt phía Nam nước Nga - vốn kết nối thông thương với Ukraine - khiến kinh tế Ukraine bị thiệt hại tới 200 triệu USD mỗi năm.

Theo đánh giá của chuyên gia độc lập về giao thông Aleksey Zakharov, thiệt hại của Ukraine khi Nga ngừng hoạt động giao thông đường sắt qua lãnh thổ nước này bao gồm phí quá cảnh mà Nga trả cho Ukraine.

Bên cạnh đó là thiệt hại của người dân Ukraine khi mất việc làm và thu nhập bởi họ không còn được phục vụ hành khách và khai thác lợi ích từ các đoàn tàu Nga. Ngân sách các địa phương tại Ukraine cũng bị thất thu.

Trước đó, ngày 16/3/2017, Ukraine cũng quyết định trừng phạt 5 chi nhánh ngân hàng Nga, trong đó có Sberbank, VEB và VTB là 3 trong số 20 định chế tài chính thực hiện dịch vụ cho vay có giá trị giao dịch lớn nhất ở Ukraine.

Chỉ cần chinh van lấy tiền không muốn, nay Kiev có thẩ mất cả chỉ lẫn chài

Năm ngân hàng của Nga bị Kiev trừng phạt, chiếm 8,6% thị phần kết hợp ở Ukraine và khoản dư nợ đạt tới 1,3 tỉ USD - cung cấp một nguồn lực không nhỏ cho các thực thể kinh tế hoạt động trong bối cảnh nền tài chính Ukraine kiệt quệ.

Nguồn lợi khai thác từ Nga đã giúp gia tăng lợi ích cho người dân và doanh nghiệp Ukraine, qua đó giúp cho nhiều chính sách của chính quyền Ukraine hiện thực hoá được trong cuộc sống, song giới chính trị Maidan đã nhanh chóng làm mất đi.

Khi Moscow tung ra những nước đi cuối nhằm tước bỏ những lợi ích còn lại mà Ukraine có được từ "người anh em nhưng Kiev không muốn hoà hợp" thì giới chinh trị Maidan mới giật mình và giở "miếng võ Chí Phèo".

Thứ hai, ngày 14/11/2016, Tổng thống Nga Vladimir Putin từng cảnh báo với Thủ tướng Đức Angela Merkel về nguy cơ Ukraine có thể hút trộm khí đốt trong đường dẫn từ Nga tới châu Âu.

Sau lời cảnh báo từ người đứng đầu Điện Kremlin, Berlin và Moscow đã đồng ý tổ chức các cuộc thảo luận giữa đại diện ngành năng lượng Nga, Tập đoàn khí đốt khổng lồ Gazprom và Ủy ban châu Âu về vấn đề này.

Tuy nhiên, "nói phải có sách, mách phải có chứng" và đó là điều mà Moscow không thể làm rõ việc Kiev hút trộm khí đốt Nga từ đường ống cung cấp khí đốt cho EU trung chuyền qua Ukraine được. Vấn đề đành phải bỏ ngỏ và để đó.

Trong khi đó, ngày 28/2, Tòa trọng tài ở Stockholm đã công nhận Naftogaz thắng kiện Gazprom về phí quá cảnh khí đốt với số tiền 4,673 tỷ USD và Gazprom phải trả cho Ukraina 2,56 tỷ USD, sau khi trừ 2 tỷ USD Kiev nợ mua khí đốt Nga + lãi.

"Từ khiếu kiện của Naftogaz, trọng tài đã đáp ứng yêu cầu về số tiền 4,673 tỷ USD trong tương quan cung cấp khí đốt trung chuyển cho người tiêu dùng châu Âu ở mức ít hơn so với quy định trong hợp đồng", thông báo của Gazprom.

Gazprom cho biết không đồng ý với phám quyết của toà trọng tài, vì cho rằng Tòa  trọng tài Stockholm đã thiên vị Naftogaz về tăng lệ phí trung chuyển khí đốt từ Nga và Gazprom quyết định không gia hạn hợp đồng trung chuyển khí đốt với Kiev.

Việc không gia hạn hay tái ký hợp đồng trung chuyển khí đốt Nga quá cảnh Ukraine không chỉ khiến kinh tế Ukraine mất đi khoản thu phí quá cảnh khổng lồ mà còn nhằm vạch mặt Kiev trong việc hút trộm khí đốt của Nga.

Bởi khi không có khi đốt trung chuyển, lượng khí đốt Ukraine được cung cấp và tiêu thụ sẽ rõ ràng hơn, lúc đó những khoản "dôi dư không rõ nguồn gốc" mà xưa nay Ukraine có được sẽ khiến Kiev khó có thể lý giải.

Dường như Moscow đang chuẩn bị tung đòn quyết định hạ gục Kiev, nhưng không phải vì xung đột chính trị, mà là vì chính quyền Ukraine là có hành động khiến "những người anh em xa" nguội hẳn với chính trị Maidan.

Và đó được cho là nguyên nhân khiến giới chính trị Maidan thực sự hoảng loạn!

Nguồn: Ngọc Việt/ Baodatviet.vn

Ảnh trong bài: Nếu không ghi thêm, tất cả các ảnh trong bài này chỉ mang tính minh họa và có bản quyền như nguồn tin gốc đã đưa.

 

Booking.com
Tiêu điểm

Thảo luận

Quảng cáo