Séc-Slovakia

Người Séc nghĩ gì về hệ thống giáo dục Việt Nam? Nhát dao sau lưng!

Cập nhật lúc 16-10-2017 03:52:31 (GMT+1)
Ảnh: Internet

 

Như dao đâm sau lưng! Thực tiễn nền giáo dục ở Việt Nam tương tự như vậy- Một người Séc làm giảng viên Anh ngữ ở Việt Nam đã chia sẻ như vậy trên cổng điện tử chuyên ngành du lịch HedvabnaStezka.cz.


“Chào cô, chào thầy!” cả lớp đứng nghiêm, thẳng hàng như những chiến binh được huấn luyện cẩn thận. “Cảm ơn cả lớp, các con ngồi xuống!” Đó là âm thanh cuối cùng vang lên, sau đó là sự im lặng như trong nấm mồ, làm tôi sởn gai ốc. Nhìn những bộ đồng phục học trò ký ức tôi nhớ lại chuỗi những kỷ niệm thời thơ ấu, nghĩa vụ đến trường và những buổi sáng học đường tương tự.

Sơ mi trắng, khăn quàng đỏ, sao đỏ trên ngực, tất cả cùng chăm chú nhìn lên bảng, giáo viên đọc tên và kiểm tra sĩ số, lớp học đóng kín trong im lặng và trong lặng im giáo viên bước lặng lẽ lên bảng, tiếng thỏi phấn rẻ tiền rít lên làm gai ốc sởn lần nữa…

Bạo hành học đường

“Không biết??? Tại sao không biết, đồ ngu? Cả lớp hãy nhìn cái đứa ngu này!” cô giáo hét lên cố khoan sâu vào cái não u tối. Trong vô thức người ta coi nó như nguyên tắc. Tôi bước đến cạnh cô giáo và phản ứng căng thẳng: “Xin lỗi, nhưng không hề phù hợp khi sỉ nhục trò trước cả lớp, tôi tin, rằng có cách khác tốt hơn để đối xử với trò.” Nhưng đó là một trong những câu cuối cùng tôi nói trong giảng đường ở Việt Nam. Ngay buổi sáng ngày hôm sau tôi đã được gọi lên ban giám hiệu để nhận quyết định chấm dứt hợp đồng làm việc.

Việt Nam là quốc gia chấu Á thứ tư, nơi tôi đặt chân đến không phải như du khách, mà là giáo viên Anh ngữ. Sau những kinh nghiệm ở Trung Quốc, Thái Lan và Campuchia, tôi quyết định nhận đề nghị làm việc tại một trong những quốc gia nổi tiếng nhất Đông Nam Á.

Khởi đầu khó khăn ở Việt Nam

Mọi sự khởi đầu ở đâu đều khó khăn và ở Việt Nam cũng vậy. Thích ứng với thời tiết miền nhiệt đới, văn hóa và môi trường sống mới ..Sau vài tuần đã dần quen với diễn biến xung quanh và nhất là toàn bộ hệ thống giáo dục ở Việt Nam vận hành như thế nào thì tôi phải sáng mắt rất lâu sau đó.

Hình phạt thể chất là chuyện thường ngày

Trong trường giáo viên có thể trừng phạt thể chất học sinh và những chuyện nạt nộ là vặt vãnh. Học trò không thể lên tiếng, bởi nếu cất lời có thể bị đòn nặng khi trên đường từ trường về nhà…

Thước kẻ được sử dụng như biểu tượng quyền lực và sự thống trị trên cả lớp, chỉ là một trong những hình thức nhỏ nhặt áp dụng trong các trường công lập ở Việt Nam. Đánh đập và nạt nộ chỉ là bề nổi của cái mà người ta gọi là giáo dục dù rất xa vời.

Không thể hiểu nổi vì sao học trò phải đến nhà giáo viên. Điều tôi được biết thật vô cùng kinh ngạc. Lương giáo viên trong học đường cực kỳ thấp và vì thế phản ánh trực tiếp qua chất lượng giảng dậy. Giáo viên không nỗ lực ở những giờ trên lớp, nói đúng ra là không thèm dậy. Ham muốn thành đạt phải đi đường khác, có biểu hiện của tham nhũng hối lộ.

Kiến thức quan trọng nhất chỉ sau giờ trên lớp

Vì thế học sinh rời học đường với kiến thức tối thiểu, sau khi nhìn đến sự kiểm duyệt hiện diện khắp nơi và những sự thật lịch sử bị tô vẽ khi xuất bản sách giáo khoa thì có thể mạo muội khẳng định mục tiêu  chủ yếu không là kiến thức. Những gì không được quan tâm trong học đường thì sau đó sẽ phải bù đắp bằng những giờ phụ đạo đặc biệt ở nhà giáo viên và tất nhiên với khoản học phí riêng biệt. Phải trả học phí và ở mặt bằng địa phương mức đó không hề thấp. Nên không có gì phải ngạc nhiên khi các giáo viên trong nhà mình có tới hai hay ba phòng học và trở thành giáo viên là một trong những mục tiêu ao ước của thế hệ trẻ Việt Nam.

Nếu phụ huynh nào quyết định không cho con cái mình tới các lớp phụ đạo buổi chiều hay tối, thì sẽ đương đầu với kịch bản thảm họa. Trong giờ học tại nhà trường công lập giáo viên chú ý tới các học sinh này và dậy để cho biết, rằng các giờ học trên lớp là địa ngục liên tục bị sỉ nhục và xúc phạm trước các bạn học. Đặt cho những biệt danh đáng xấu hổ chỉ là một trong nhiều mánh lới của giáo viên, hạ điểm các bài kiểm tra là những hình thức tiếp theo và không loại trừ cả trừng phạt thể chất. Sớm hay muộn phụ huynh sẽ phải đầu hàng và để cho yên chuyện phải đi theo con đường như tất cả tới những nơi biết được cách vượt qua các kỳ thi với kết quả tốt hơn.

Có bà giáo biết được, rằng một trong các học sinh của mình theo học giờ phụ đạo của tôi, là lí do vì sao học sinh này không theo học lớp buổi tối của cô giáo, và bằng phép thần từ học sinh khá dần trở thành yếu kém. Tôi đã được nếm vị đắng của hệ thống giáo dục Việt Nam như thế nào.

Tôi cố gắng phản ứng chống lại tình thế, nhưng mọi nỗ lực đều tuyệt vọng. Phụ huynh của trò Nguyễn giải thích với tôi, rằng nếu cự lại với một giáo viên đồng nghĩa với tuyên chiến với tất cả các đồng nghiệp khác và chắc chắn cách duy nhất là phải chuyển trường và với cái “án tích” học sinh cá biệt là vô cùng khó. Sẽ phải lưu ban và trải qua thêm những năm tháng trong địa ngục sư phạm. Chống lại số đông là không thể và tốt nhất là âm thầm chấp nhận làm như không có chuyện gì xảy ra.

Chủ yếu phải là “giáo viên giỏi”

Định nghĩa giáo viên giỏi ở Việt Nam chắc chắn không phải là về chất lượng chuyên môn; mỗi ngày phải có mặt, không được ốm, phải có trình độ tương ứng và lập trường chính trị thích hợp thì danh hiệu “giáo viên giỏi” sẽ được dán lên trán. Và nếu đoàn kết cùng với tập thể, thì mãi mãi sẽ là giỏi. Ở Việt Nam giáo viên là thần tượng không thể xúc phạm, thiếu kiến thức là lỗi của trò và trong mọi trường hợp không bao giờ là lỗi của giáo viên.

Ở một đất nước không dễ tìm được người làm việc tin cậy thì ai không ốm vặt được đa số coi là người có chất lượng cao, được ưa chuộng. Còn chuyện gì xảy ra trong các giờ lên lớp không ai cần quan tâm. Nói đến đây cần quay trở lại từ đầu cái vòng tham nhũng hối lộ. Giáo viên vào lớp, vòng khởi động tối thiểu là kiểm tra năm phút. Sau đó là sửa chữa tập thể và tới đây là chấm dứt mọi cố gắng giảng dậy. Bốn mươi phút còn lại là giao bài tập trên giấy mặc cho học sinh tự xoay xở. Giáo viên làm gì tùy thích kể cả ra ngoài. Tất cả thực sự bắt đầu ở lớp học phụ đạo buổi tối tại nhà giáo viên.

Nghĩa vụ tập quân sự, giờ thể dục cả ở giảng đường đại học, chủ nghĩa marxis- leninnis là một trong những môn làm phong phú thêm các tiết học. Học sinh, sinh viên bình quân mỗi ngày mất mười bốn, mười lăm giờ để học.

Tuyệt đại đa số phụ huynh không thể nghỉ phép trùng với thời gian nghỉ hè, hoặc vì hoàn cảnh kinh tế không cho phép hay cấp trên không đồng ý. Con cái họ vì thế cả trong thời gian nghỉ ở trường cũng vẫn tiếp tục đi học phụ đạo ở nhà giáo viên, chỉ có khác là cả ngày. Những ngôi nhà của giáo viên như vậy, nó vận hành tương tự như cơ sở trông trẻ ngoài giờ.

Dậy tiếng Anh như thế nào? 

Các giảng viên Anh ngữ, mà chủ đề được sử dụng như công cụ giao tiếp quốc tế, nhưng qui tắc ăn sâu này được các giáo viên ở Việt Nam đối xử như kẻ thù. Bình thường các giờ học ngoại ngữ xây dựng trên nền tảng tăng cường năng lực giao tiếp, nhưng ngoại ngữ ở Việt Nam lại dậy qua giấy và bút; nên không hiếm khi ở Việt Nam học sinh thực sự bị sốc và ngạc nhiên, khi được giáo viên ngoại quốc hỏi về quan điểm cá nhân.

Tại châu Á trong giới trẻ tương đối nổi tiếng kỳ thi IELTS, là cần thiết để có thể được nhận vào các trường đại học ở nước ngoài. Nhưng nhiều sinh viên không vượt qua kỳ thi này. Các thí sinh bị bất ngờ trước những thông tin trong các câu hỏi và không thể trả lời logic, vì họ thiếu những kiến thức lịch sử cơ bản và nền chính trị thế giới phương Tây. Học đường ở Việt Nam không đâu dậy thế hệ trẻ nguyên tắc thu thập thông tin căn bản- là phải tự tìm kiếm. Thí sinh bước vào phòng thi với hình dung ngây thơ là mọi câu hỏi đã bầy sẵn.

Vì thế cho nên trong các trung tâm ngoại ngữ ở Việt Nam các giáo viên không chỉ phải giải thích cho sinh viên về ngôn ngữ, mà cả ý thức vượt ranh giới văn hóa. Tôi đã hiểu, vì sao các trung tâm ngoại ngữ ở Việt Nam nơi có sử dụng giáo viên ngoại quốc bao giờ cũng có hệ thống camera ghi lại toàn bộ để sử dụng khi cần. Tổng kết đơn giản, rằng sự thật về thế giới phương Tây không ai có thể biết, kể cả trong những cái trung tâm ngoại ngữ lẽ ra phải là tiên phong.

Ngẫm nghĩ về khả năng có khi nào đó đổi thay cũng vô ích như phản đối bất công đối với học sinh. Nền giáo dục ở Việt Nam tương tự như tòa lâu đài thời trung cổ sau trận chiến đẫm máu với quân thù.

David Nguyen - hedvabnastezka.cz
 ©Vietinfo

 

 

 

 

Ảnh trong bài: Nếu không ghi thêm, tất cả các ảnh trong bài này chỉ mang tính minh họa và có bản quyền như nguồn tin gốc đã đưa.

Tin liên quan

 

Tiêu điểm

Thảo luận

Quảng cáo