Góc Bạn Đọc

Chạm vào thu Prag (1) - Ký của nhà văn Nguyễn Văn Thọ (LB Đức)

Cập nhật lúc 31-10-2009 09:20:03 (GMT+1)
Muà thu Praha

 

Xin giới thiệu với bạn đọc bút ký của nhà văn Nguyễn Văn Thọ (từ  cộng hoà liên bang Đức) trong chuyến du ngoạn tại Praha. Chiều này 16 tháng 10, qua  sinh nhật tôi 10 ngày, cũng không được khoẻ lắm, vẫn tất tưởi hẹn hò, chuẩn bị với hai bạn văn lên đường đi Praha, khi thu đang về vàng tràn khắp Châu Âu...


.

 

Tác giả trong ngày ra mắt cuốn tiểu thuyết Quyên của mình

Chạm vào thu Prag (Praha)

Chiều này 16 tháng 10, qua  sinh nhật tôi 10 ngày, cũng không được khoẻ lắm, vẫn tất tưởi hẹn hò, chuẩn bị với hai bạn văn lên đường đi Praha, khi thu đang về vàng tràn khắp Châu Âu.

 Nguyễn Thế Việt, ông tiến sĩ văn chương, mà để cái ô tô còn mới của ông như Chuồng lợn. Bề bộn giấy tờ, vỏ  giấy đồ ăn và sau ghế là ông nhà văn đàn anh Lê Xuân Quang,  tuổi đã sang đầu bẩy - Bộ sử thi bằng văn chương của Đời sống Người Việt Nam hai ba thập kỉ qua *- vẫn hăm hở cùng chúng tôi đi Pra ha chuyến này. Để cái xe Như chuồng lợn vì trước đó nửa giờ, Việt còn tạt qua chợ Đồng Xuân, như hai tuần nay vẫn tất tưởi lo nhà ở, lo vài việc cho chuyến đi sắp tới của anh...

 

1-     Nếu vượt biên, bạn ơi, xin nhớ...

 Từ Berlin tới Praha chỉ ngót nghét 400 cây số. Trời cứ nắng lại mưa. Cái máy chỉ đường, định vị, được bật lên giúp chúng tôi lên đường, như ngày nào: Một chiếc xe tốt, một túi tiền tốt và một người bạn tốt, ta lên đường! Bây giờ thì cả ba túi tiền đều không tốt lắm, nhưng một túi  xách nặng đồ ăn của lão già Quang đã sẵn sàng ở hàng ghế sau làm tôi  an tâm hơn.

 Xe chạy tới gần biên giới, tôi hỏi: Không biết biên giới bây giờ họ kiểm tra ra sao?

Cả hai anh bạn đồng hành hô hố cười, tay Thọ mông muội. Lão già Quang thủng thẳng: Ông Thọ lạc hậu quá, biên giới nó bỏ từ lâu rồi, làm quái gì còn kiểm tra này nọ.

 Tôi nhìn sang hai bên đường. Những cánh đồng mênh mông bắt đầu biến mất tự khi nào và núi non chập chùng hiện ra. Càng lên cao càng lạnh. Biên ải, ở đâu cũng vậy, gieo vào lòng ai cái cảm giác lạnh và cô liêu. Câu thơ xưa âm âm, vang trong đầu tôi: Trên đường đi nhớ đầy/ chiều chậm đưa chân ngày ...Nhớ nhà châm điếu thuốc/ khói buồn dâng lên... Mây. Tôi chợt nhớ khuôn mặt em, khuôn mặt thân  thương, yêu dấu... kỉ niệm. Những kỉ niệm của người ta không phải bao giờ và khi nào cũng ào về. Biên ải là nơi dễ cho người ta cảm tác, hay không cảm tác được thì dễ ở trạng thái như tôi bấy giờ.

Mây ở biên giới cũng tha thẩn dường như chưa khi nào vội vàng. Sương mây cứ mù phơ phơ bên các ngọn núi  trắng xoá tuyết. Tôi rùng mình, giật nhớ những ngày buôn bán trên hè phố 16 tiếng đứng run trong cái âm hai mươi độ.

Ô tô vùn vụt tốc độ 140 cây số giờ, sắp qua biên giới nhé. Việt nói.

 Hai bên đường, tuyết vẫn hiện ra  trắng xoá và con đường nhựa thênh thênh đen  nhẫy loang loáng, cho cảm giác chả thấy một cản trở nào, liếm liến vùn vụt trước đầu xe.

 Như kế hoạch nói trước, Việt đáp xe vào trạm nghỉ qua biên giới.

 Đấy là một bãi đáp cho khoảng ba bốn chục xe con và xe tải xưa nay  thường nghỉ ở đây khi qua biên giới. Có một nhà vệ sinh đủ rộng cho nam và nữ, những người thương tật có nơi dành riêng...và một nhà thay lái hay nghỉ ngơi cho lái xe rộng chừng năm chục vuông.

 Tuyết trắng xoá ngập có chỗ dầy tới nửa mét xung quanh tôi. Mở cửa xe đã chạm vào cái lạnh tới thót cả lòng.

Đấy, biên giới đấy.

 

Biên giới, vùng núi Tiệp-Đức

 Tụi tôi vệ sinh và chuẩn bị ăn bởi vì chắc cả ba đều thấy đói. Tôi thì đói lắm. Sớm nay chỉ uống một cốc sữa, cái bụng giờ đã reo lên ong óc và nhơm nhớm đau

 Chúng tôi  ngồi trong xe nhai giò Việt Nam mang theo và chiếc bánh khô không khốc đầy những sợi nhỏ, chừng như lá hành bên trong của lão già Lê Xuân Quang chia cho. Tôi nhìn ra ngoài xe. Hai đứa trẻ Đức đang thi nhau ném tuyết. Tháng 10 tuyết đã rơi, tức là hơi sớm! Tôi nhớ lời của nhà quay phim con trai thầy Hans, một đạo diễn Đức luôn yêu Việt Nam như quê hương của ông. Chỉ dăm phút nữa, tôi sẽ chạm vào Tiệp Khắc. Ô hô, thế ra những gần hai mươi năm...Hôm nào khi rời D D R, ở sân bay Pra ha, tôi nhìn Pra ha lung linh và hiện đại qua những ô kính rộng.

 Việt mở cửa xe vừa định bước vào thì một người cao lớn mặc bộ đồ chống tuyết, mưa, từ đâu bất ngờ bước tới.

Tôi không rõ ông ta nói gì, song chớp mắt, tôi nhận ra cái thẻ treo tòng teng trên cổ gã móc ra và khuôn mặt thật lạnh lùng.

-Pát? - Kiểm tra rồi.

 Tôi vừa định đẩy cửa xe bước ra thì cánh cửa được lập tức đẩy trở lại. Từ sau xe vọt tới, gã thứ hai ấn cửa xe tôi  sập lại và lập tức tôi nhận ra cái thẻ thứ hai của lực lượng bảo vệ biên giới...

 

Ở trạm dừng

Hô hô, không còn biên giới nữa, khi mà Pra ha đã vào cộng đồng chung Âu Châu. Tôi nhớ cái cười nhạo tôi lạc hậu của hai người bạn trước đó có nửa giờ...Tôi móc túi lấy hộ chiếu, trong con mắt đầy dấu hỏi, xăm xoi của người thuộc lực lượng bảo vệ biên phong Đức - Gren- Sút! (Grenzschutz)

 Chuyện gì sẽ xảy ra? Tuyết vẫn  trắng phớ khắp nơi quanh xe và mặt trời vẫn đang chiếu lấp lánh trên các ngọn núi, cũng trắng phớ, bên những đám mây xám nhởn nhơ, xung quanh bãi nghỉ tạm nơi biên ải...

 Người cảnh sát biên phòng trong bộ đồ xám cầm chặt ba cuốn hộ chiếu của chúng tôi, nói với Việt: Kiểm tra. Anh ta nói một từ gọn lỏn như thế: Chếch! (check!)

 Tôi nhìn theo gã, cái bóng cao lớn chả vội vàng gì bước thủng thẳng về phía có chiếc xe Mẹc loại phân khối lớn lấm lem bùn tuyết đỗ ở góc bên trái xe chúng tôi, cách chừng năm mươi mét. Tôi nhìn rõ cái bao da khẩu súng lắc lư bên hông của gã. Cái bao da luôn luôn không cài bấm. Và, tôi cũng biết, đây không phải loại súng  k.54 hay k.59, mà sạc-lơ  chỉ  có 10 viên đạn . Súng ngắn cảnh sát Đức chuyên dụng, có thể bắn rất nhanh kia, sẵn sàng rút ra kia, ăm ắp cơ số đạn 13 viên sẽ gào lên,  lia ra như liên thanh, nếu chúng tôi bỏ chạy. Sẽ nhả đạn thẳng vào ngực kẻ Chống người công vụ, như đêm ấy, trong đường hầm, bộ ngực đẫm máu, có một lỗ thủng sâu hoắm dành cho một người Việt Nam xấu số (toà án Liên bang Đức đã xử vụ này, nhưng người cảnh sát đã không bị xử tội, vì không ai chứng minh được người Việt Nam ấy không chống lại tay cảnh sát nhẫn tâm, dù ai cũng hiểu rằng, người Việt buôn bán thuốc lá, không một ai dám một mình chống lại cảnh sát Đức).

 Rõ ràng, trong phút ban đầu kiểm tra, họ - hai cảnh sát biên ải Đức-, rất cảnh giác, đề phòng chúng tôi trốn chạy, nên gã cảnh sát thứ hai đã hạ lệnh, chúng tôi không được rời khỏi xe. Còn bây giờ, khi mà trong tay họ có ba cuốn hộ chiếu, thì họ an tâm, bỏ mặc Ba kẻ tóc đen, đầy nghi ngờ và an tâm quay lại, trong chiếc xe, với chiếc máy nhỏ dài khoảng ba mươi nhăm phân, nó có thể liên lạc bằng dữ liệu ảnh, rất chi tiết, thẳng với bộ phận kiểm tra hộ chiếu ở một trung tâm xa vời nào đó, hòng nhận ra ngay nhân thân của ba người nước ngoài, dùng giấy tờ thật hay giả, qua vísa mà Sở ngoại kiều Đức đã cấp cho ba người  được phép lưu trú lâu dài ở nước Đức.

 Hoá ra, thế giới đâu cũng vậy, đám cảnh sát thi hành công vụ xa thủ đô và thành phố lớn, làm việc nơi biên ải, đại đa phần đều ăn nói chỏng lỏn một cách ít giáo dục hơn những cảnh sát  làm việc ở Bonn hay Berlin v.v..

 Cả ba chúng tôi yên lặng chờ đợi. Năm phút, rồi tới 15 phút trôi qua, để chúng tôi có thời gian nói với nhau về tuyết, về giả định đầy tính tiểu thuyết của tôi: nếu như bây giờ chúng tôi trả vờ hoảng sợ như mọi kẻ Giang hồ dùng giấy tờ giả, nổ máy đánh xe bỏ chạy...

Tôi nhớ lại khi viết tiểu thuyết Quyên, qua đoạn Hùng dẫn Quyên qua biên giới đi tìm chồng, bị cảnh sát rượt đuổi và, do chạy quá nhanh, chiếc xe đã lật đổ... Chính ngay sau  thời gian tôi hạ bút kết thúc đoạn tưởng tượng trong tiểu thuyết nói trên,  tại Đức, một chuyến xe chở 7 người Việt đã bị cảnh sát rượt đuổi,  làm chiếc ô tô chở 7 người vượt biên, do 1 người Việt Nam cầm lái,  chạy quá nhanh, đã lao ra khỏi đường autobahn, gây nên tai nạn thảm thương, 6 người Việt chết tại chỗ. Trong chuyến đi tìm đất hứa thảm khốc ấy, chỉ một cô gái may mắn thoát chết, song bị thương nặng, sau mất cả trí nhớ... Báo Đức khi ấy, đưa tin, lên án  người cảnh sát kia và anh ta sau này đã phải ra toà vì cuộc truy kích không cần thiết, tạo nên sự hoảng sợ, gây nên cái chết của 6 con người. Người ta lí luận rằng, dù nghi ngờ tội phạm, cần phải bắt giữ, thì ở thời đại định vị toàn cầu, cảnh sát không cần hành sử như vậy, ép kẻ bị nghi là phạm tội rơi vào tâm lí hoảng sợ, nguyên do tạo nên tấm thảm kịch nói trên, nhất là khi trên chiếc ô tô trốn chạy  có điện thoại của tốp người bị nghi vấn...

  Những người Việt Nam di trú sang Đức, đã nợ người Đức rất nhiều, về ân tình của họ, cưu mang hơn 8 vạn thợ khách thời DDR và, sau khi nước Đức thống nhất, chính phủ Đức đã cho phép 3 vạn kẻ Việt Nam tha hương, trở thành những Con Người được nằm trong sự chở che ít nhiều như công dân của họ. Nhiều người Việt Nam, trọng chữ ân tình, đã coi Đức như quê hương thứ hai, tức là nước Đức, tựa hồ như người mẹ thứ hai vĩ đại và giầu lòng nhân ái...Song nước Đức, cạnh tấm lòng, ân tình tới bao la ấy, với chủ nghĩa tư tưởng dân tộc hẹp hòi, cũng mắc nợ người Việt Nam bao nhiêu? Ai đã để mặc cho những băng đảng Việt hạ sát nhau cả gần chục  năm và máu nhiều người vô tội cũng oan khiên đổ xuống...tôi nhớ tới chuyện tất cả những kẻ ở khu móng ngựa tên là H đều lần lượt bị chính đồng bào của mình mang vào rừng mất tích sau vụ ông trùm Vân phệ bị giết....????? Bao điều khó nói nên văn tự, món nợ nước Đức với những người Việt Nam ngay trên quê hương của người Đức?

 Phút thứ 15 qua đi, hai người cảnh sát tiến lại ô tô. Tôi thấy trên tay người cảnh sát có ba cuốn hộ chiếu. Vậy là mọi việc Chếch đã kết thúc. Chúng tôi chuẩn bị lên đường.

 Gã cảnh sát, có lẽ là tổ trưởng, nói với Việt, khi anh vừa được mời ra khỏi xe:

- Ông có thể vén tay áo cho  xem cổ tay?

- Được thôi - Việt vén cổ tay trái lên. Gã cảnh cầm lấy cổ tay Việt và cả hai cảnh sát  ngiêng ngó nhìn vào cổ tay Việt vài giây.

- Không phải nó mày ạ. Cổ tay thằng kia có  sẹo!

Họ trả chúng tôi ba cuốn hộ chiếu và phẩy tay: Xong rồi!

- Thế là rõ rồi ông Việt ạ. Ông giống một thằng tội phạm trong tầm ngắm của họ, khi họ thấy bất ngờ có chuyến xe chở ba thằng đầu đen ở đây. Ở bãi nghỉ nơi dành cho tất cả các cuộc hành trình mà người ta đã tính toán rằng, hầu hết các lái xe đều mệt mỏi. Các con thú được tên thợ săn rình sẵn ở một khe hẹp mà buộc chúng phải đi qua.

Chúng tôi lên đường. Không có một trạm kiểm tra nào hết. Không có một dấu vết Barie hay một tháp canh nào như thường thấy ở biên giới Đông và Tây Đức những ngày xưa, những năm tháng đầu tiên khi nước Đức mới thống nhất. Chúng tôi chui nhanh qua một đường hầm hun hút dài có lẽ tới hai cây số và chiếc biển lớn có hàng chữ xanh rờn hiện ra chỉ địa phận nước Tiệp.

 Xin các người con của Việt Nam yêu dấu. Nếu ai đó đang lần hồi kiếm ăn trên xứ Tiệp, ở dạng chưa có giấy tờ chính thức, để có thể tự do sang Đức kiếm việc nơi đồng bào mình, hy vọng về những đồng Euro mang về trả nợ hay có tiền mà đòi lấy sổ đỏ đã cắm ở làng quê nạp cho bầy lũ đưa người với sự chỉ dẫn đi về nơi "thiên đường", xin các bạn nhớ cho rằng, trong bán kính 50 cây số ở biên ải, vẫn còn một chiếc Ba ri e vô hình luôn luôn rình ngó bạn. Nó ở trong các trạm  nghỉ, nó ở những bộ máy định vị toàn cầu có thể nhìn thấy một con hươu nhỏ chạy băng băng trên tuyết trắng...nó ở khắp cả mọi chỗ có thể để kiểm tra cái được gọi tên rất hấp dẫn và mĩ miều là quyền tự do di trú của con người. Không, Châu Âu thống nhất rồi.

 Xin các bạn hãy thắt chặt giây an toàn cẩn thận trên các chuyến ô tô đi qua nơi đây trên con đường phiêu lưu kiếm sống…

 Thêm một thành viên nữa là nước Tiệp nhưng mãi mãi, dù cuộc chiến tranh lạnh đã chấm dứt, dù cuộc đối đầu quyết liệt về mâu thuẫn giai cấp đã dịu đi...song hành tinh này, loài người không bao giờ xoá được hai mâu thuẫn, có lịch sử dằng dai nhất, đổ nhiều máu nhất, trong sự hình thành thế giới, đó là mâu thuẫn về Tôn giáo và Dân tộc. Mà cả hai mâu thuẫn ấy, đều chung một điểm giống nhau cơ bản, là sự dành giật ngôi vị, trong nhận thức thế giới, muốn dành chân lí tuyệt đối đúng về phía mình! Than ôi, trong các loài mà đấng linh thiêng tối cao đã tạo nên, có thứ động vật tên là Người, là cái giống biết tư duy với bộ óc phát triển tiến hoá nhất, như thuyết Đác-Uyn đã chứng minh. Song cũng chính Động vật tên Người có bộ óc ấy đã tới độ điên khùng và từng ngày một, bao nhiêu thế kỉ, đã ngu xuẩn đang phá đi cái trật tự tự nhiên mà ngay cả cầm thú như hổ báo, lang sói, hồ li v.v...cũng không nhiều tội ác, gây hại cho hành tinh này tới như vậy.

 (Còn nữa)

 Tiếp theo:

 2- Để nhớ về...
3- Người bạn Trần Ngọc Tuấn tốt bụng và giấc mơ bay lên cung trăng của gã hay quên lời vợ dặn
4- Bè bạn và gã chơi trà ở Sapa Praha
5- Sapa em ơi, anh sẽ quay lại nơi thu đang về.

Ảnh trong bài: Nếu không ghi thêm, tất cả các ảnh trong bài này chỉ mang tính minh họa và có bản quyền như nguồn tin gốc đã đưa.

Tin cũ hơn

 

Booking.com
Tiêu điểm

Đọc nhiều

Thảo luận

Quảng cáo